Ruhrgebiet Duisburg Landschaftspark Windmühle , © Tourismus NRW e.V.

In­du­stri­eel bos in het Ruhr­ge­bied

Na­tuur­lij­ke om­ge­ving voor die­ren en plan­ten mid­den in de be­woon­de we­reld

Het groeit en bloeit op de mijn: in het Ruhr­ge­bied her­o­vert de na­tuur de voor­ma­lig in­du­stri­eel ge­bruik­te stuk­ken grond weer.

Industrie en natuur, Ruhrgebied en wild bos; je vraagt je af, hoe dat bij elkaar past. Dat dit best wel een geslaagde combinatie kan zijn, laat het industrieel bos in het Ruhrgebied zien. Wat aan het einde van de 20ste eeuw in Gelsenkirchen en Essen begon onder de omzichtige en niet al te mooie naam “Restflächenprojekt” (restvlakteproject) met een testkarakter, is sinds 2002 uitgegroeid tot een erkende en voortdurende opgave van het bosbeheer van de deelstaat. Het doel: natuur terug brengen naar de stad; en dat precies daar, waar vroeger alleen nog maar industrieel braakland te vinden was.

Wat in Essen, Gelsenkirchen en intussen ook op tal van andere  plekken, in het bijzonder het noordelijke Ruhrgebied te vinden is, is een terugbouw van een structurele verandering op een heel bijzondere manier: ooit vernietigde hier de ontwikkelende mijnbouwindustrie levendige natuurlijke omgevingen. Nu, aangezien de mijnen en staalfabrieken hun poorten hebben gesloten, herovert de natuur het gebied weer terug; ook al ziet het er nu anders uit.

Meestal zijn het ruige struiken, diens zaden als eerste op de braakliggende terrein zijn gewaaid, wortels hebben geslagen en de zwarte mijnbouwheuvels lichtgeel maar ook diepblauw kleuren met hun bloemen. Tenslotte hebben ook stukje en beetje berken, wilgen, essen en andere bomen hun weg gevonden; in eerste instantie een enkele boom, maar de boomgroei werd steeds voller. En terwijl in het begin slechts erg sobere planten voor een groene kleur zorgden, zorgt hun afgevallen loof met zijn voedingsstoffen ervoor, dat ook steeds meer pretentieuze soorten zoals esdoornbomen of eiken hun weg hier naartoe hebben gevonden. Op deze manier zijn in het Ruhrgebied reeds op tal van locaties industriële bossen ontstaan, die zelfs meer soorten kunnen bevatten als tal van natuurlijke bossen. De industriële bossen bieden dieren en planten nu een plek waar ze zich kunnen terugtrekken. Zoiets is in een urbane omgeving in deze omvang niet meer te vinden.

Tot de industriële plaatsen, die nu deels weer door de natuur heroverd mogen worden, behoren ook bekende plekken van de industriële cultuur zoals het Unesco werelderfgoed Zollverein in Essen of de kooksfabriek Hansa in Dortmund. En ook tal van andere, voorheen industrieel gebruikte gebieden in Recklinghausen, Waltrop, Herne, Bochum of Datteln, bieden nu plaats voor kleinere of grotere industriële bossen.

Voor de mensen in de regio hebben de nieuwe bossen zich ontwikkeld tot leer- en ontspanningsgebieden. Zo organiseert het bosbouwstation op het terrein van de voormalige Zeche Rheinelbe in Gelsenkirchen op afspraak bijvoorbeeld beleveniswandelingen voor kinderen en volwassenen. Speciaal voor kinderen worden bijvoorbeeld belevenisgeoriënteerde excursies in de natuur rondom de glimwormen en groene spechten, bosmieren en vleermuizen georganiseerd, die niet alleen leuk zijn, maar gelijktijdig ook het spraakvermogen of de creativiteit stimuleert van de kinderen.

Geplant of verzorgd wordt het industrieel bos overigens niet; of tenminste, bijna niet. Boswachters letten er alleen op, dat de veiligheid van de bezoekers gewaarborgd blijft en dat het bos zonder problemen toegankelijk is via de paden. Verder mogen de dieren en de planten zich hier vrij uitbreiden. Hoe het bos er over tien of honderd jaar uit zal zien, ligt helemaal in de hand van de natuur.

Gratis wandelkaart als PDF: www.zeche-zollverein.de

Impressies & video's

Jouw inspiratie: jouw NRW in prenten

Ruhrgebiet Bottrop Halde Haniel , © Tourismus NRW e.V.
Ruhrgebiet Herten Halde Hoheward , © Tourismus NRW e.V.
Ruhrgebiet Duisburg Landschaftspark Windmühle , © Tourismus NRW e.V.

Van de na­tuur le­ren

Damwild Kolbenhirsche im Wildwald Vosswinkel, © Karl-Heinz Volkmar

Wil­der­nis­bos Vosswin­kel

lees meer
Der ganze Panarbora Baumwipfelpfad aus der Vogelperspektive , © Tourismus NRW e.V.

Na­tuur­be­le­ve­nis­park Pa­n­ar­bo­ra

lees meer
Das Stahlwerk in Duisburg präsentiert sich heute in grünem und buntem Gewand, © Thomas Berns

Land­schaps­park Duis­burg-noord

lees meer
Infotafel am Geostopp Deilbachtal, © GeoPark Ruhrgebiet

Ge­o­park Ruhr­ge­bied

lees meer
Die Scheuerbachsenke in der Wahner Heide zeichnet sich durch ihre Dünenlandschaft aus, © Bündnis Heideterrasse e.V._

De Wah­ner Hei­de

lees meer
Der Rursee im Nationalpark Eifel, © Nationalpark Eifel - Nationalparkverwaltung

Rond­lei­din­gen door het bos en ran­ger-toe­ren in het Na­ti­o­nal­park Ei­fel

lees meer
Wisent Welt Bad Berleburg , © Tourismus NRW e.V.

Wi­sent we­reld Witt­gen­stein

lees meer
Sauerland Medebacher Bucht , © Tourismus NRW e.V.

De Me­de­ba­cher Bucht in het Sau­er­land

lees meer
Gymnicher Mühle, © Rhein-Erft-Kreis

De mo­len van Gym­nich

lees meer
Ausblick auf die Aggertalsperre, © Klaus Stange

De stuw­dam­men in het Ber­gi­sche Land

lees meer
Sauerland Möhnesee Panorama , © Tourismus NRW e.V.

De Möh­ne­see: een West­faal­se zee in het Sau­er­land

lees meer
Ausblick auf den Wupperlauf, © Gunnar Bäldle

De Wup­per

lees meer
Wasserentnahmestelle an der Siegquelle, © TVSW Fotograf Siemon

Het bron­nen­rijk Sie­ger­land-Witt­gen­stein

lees meer
Seit 2013 bringt die Lippefähre Radfahrer und Wanderer auf die andere Uferseite, © Lippefähre Dorsten

Na­tuur­be­le­ve­nis wei­de­land­schap aan de Lip­pe

lees meer
Ruhrgebiet Duisburg Landschaftspark Windmühle , © Tourismus NRW e.V.

In­du­stri­eel bos in het Ruhr­ge­bied

lees meer
Aussicht auf die Rieselfelder, © Münsterland e.V.

De Rie­sel­fel­der in Mün­ster

lees meer
Erfrischender Wasserlauf im Naturpark Schwalm-Nette, © Naturpark Schwalm-Nette

Het na­tuur­park Schwalm-Net­te

lees meer
Ausblick in die Natur, © Sprave Regionalverband Ruhr

Wei­de­land­schap Bis­li­cher In­sel bij Xan­ten

lees meer
Der Rursee im Nationalpark Eifel, © Nationalpark Eifel - Nationalparkverwaltung

Het Na­ti­o­nal­park Ei­fel

lees meer
Die Wandergruppe unterwegs in der Natur, mit einen Ranger, © Sauerland-Tourismus e.V. /  Foto Tanja Evers

Ran­ger-toe­ren door het Zuid­west­faal­se bos

lees meer