Kasteel Altena wordt beschouwd als een van de mooiste heuvelkastelen in Duitsland. Het werd gebouwd in de 12e eeuw en torent hoog uit boven de draadtrekkersstad in het Sauerland van de Mark Brandenburg. Het werd internationaal bekend dankzij de eerste permanente jeugdherberg die Richard Schirrmann hier in 1914 vestigde en die vandaag de dag nog steeds in zijn oorspronkelijke staat kan worden bezocht als het World Youth Hostel Museum.
De reis door de tijd begint in het centrum van de voetgangerszone van Altena. Via een 90 meter lange tunnel, de "Nieuwe Poort" naar het kasteel, bereiken de bezoekers de avonturenlift die hen naar boven brengt. Ze worden begeleid door Zuid-Westfaalse legendes en figuren uit de geschiedenis van het Sauerland. Alberich de dwerg, Wieland de smid en Burghard de brutale vleermuis verschijnen uit het niets.
Eenmaal boven worden bezoekers begroet door de romantiek van ridderlijkheid en verdediging. In het belangrijkste museum van de vestingwerken, die vanaf de 12e eeuw werden gebouwd, het Museum van het Graafschap Mark, loopt de spanningsboog van de vroege geologische geschiedenis via de Middeleeuwen, de vroegmoderne periode en het industriële tijdperk naar het heden. Dankzij een uitgebreide enscenering worden bezoekers zelf deel van uitbundige feesten en veldslagen voordat ze langs de regenput afdalen naar de kelder van het kapelgebouw. Ze beklimmen een steile trap naar de voormalige kerker, waar voorwerpen zoals duimschroeven, zwaarden van rechters en andere martelwerktuigen getuigen van het wrede verleden. De beste bescherming hiertegen kun je ter plekke uitproberen: de ridderspeelhoek met helmen en maliënkolders is een van de populairste ruimtes van de tentoonstelling.
Wederopbouw in 1909
De geschiedenis van het kasteel is complex. Nadat het kasteel zijn vroegere verdedigingsfunctie had verloren, raakte het zichtbaar in verval. In 1909 planden districtsbestuurder Fritz Thomée en architect Georg Frentzen een nieuw gebouw. Er zouden musea, horecagelegenheden en een uitkijktoren worden gebouwd. Vooruitstrevende kunsthistorici, monumentenzorgers en architecten daarentegen wilden de goed bewaarde "ruïne" behouden in de geest van de moderne monumentenzorg. Voordat het tot een pistoolduel tussen de twee partijen kon komen, zette de keizer zelf een voet tussen de deur, omdat Kasteel Altena beschouwd werd als de voorouderlijke zetel van de Pruisische Hohenzollern-dynastie. De keizer besliste in het voordeel van de districtsbestuurder en het kasteel werd omgebouwd zoals men zich in die tijd een middeleeuws kasteel voorstelde.
De oudste jeugdherberg uitproberen
De tijd van beulen en heksenjachten was al lang voorbij toen Richard Schirrmann in 1914 de eerste permanente jeugdherberg in het verlaten kasteel oprichtte. In plaats van ridders en baronessen bevolkten nu meisjes en jongens de grote gemeenschappelijke ruimte in de stijl van een Westfaalse boerenkeuken. Het kleine boerenvertrek en de slaapzalen zijn ook in originele staat bewaard gebleven en kunnen worden bezocht tijdens een rondleiding door kasteel Altena. En als je wilt, kun je een matras van stro uitproberen.
Tussen haakjes: Het zou veel te zonde zijn om alleen dit ene kasteel te bezoeken. NRW is de deelstaat met de meeste kastelen en paleizen in Duitsland. Om je keuze makkelijker te maken, hebben we een perfecte tegenhanger van kasteel Altena gevonden: de waterburcht Haus Rhade. Lees hier meer over het duo.
